Waarom arme mensen domme dingen doen

Soms kom je van die artikelen tegen, die je vanuit een ander perspectief de wereld laten zien. Ik kwam er zo eentje tegen bij de correspondent. Hij dateert al uit 2013, dus heel recent is hij niet, maar de inhoud is er niet minder om. En het artikel beantwoord zeker de vraag: Waarom doen arme mensen nou zulke domme dingen?

Je komt ze wel eens tegen. Arme mensen. Ze lenen meer, sparen minder, roken meer, sporten minder, voeden slechter en eten vaker bij McDonalds. Bij workshops over het beheren van geld komen de armen het minste opdagen. Ze schrijven de slechtste sollicitatiebrieven en geven de minst verzorgde indruk van alle sollicitanten.

Prikkels
De overheid heeft hier DE oplossing voor (al zeggen ze het zelf). Prikkels. Je wordt extra beloond als je bepaalde dingen wel doet, of kan gestraft worden als je dingen niet doet. Kom dus verzorgt op een sollicitatiegesprek, anders wordt je gekort op je uitkering.

Schaarste
Professor Shafir heeft hier onderzoek naar gedaan en hij spreekt deze aanpak tegen. Zijn onderzoek ging over schaarste. Dan niet economische schaarste, want die is er voor iedereen. Zelfs de rijken onder ons kunnen niet alles kopen. Zijn onderzoek ging over psychologische schaarste. Een lege agenda geeft namelijk een heel ander gevoel dan een drukke werkdag. En op den duur neemt dat bezit van je geest.

Zowel positief als negatief
Schaarste heeft zowel een positief als negatief effect. Het maakt niet uit waar de schaarste zit. Dat kan in geld, tijd, calorieën of noem maar op zijn. Mensen die schaarste ervaren, zijn bijzonder goed in het managen ervan op de korte termijn. Kijk maar eens naar een gezin met weinig geld: die kunnen maar wat goed de eindjes aan elkaar knopen. Net zoals dat jouw manager die onmogelijke deadline toch weet te halen.
Nadeel: Van armoede kan je niet vrij nemen… Omdat je altijd met schaarste te maken hebt, neem je altijd voor de korte termijn een beslissing en kan je nooit aan de langere termijn denken.

De oplossing
De oplossing ligt dan ook zeker niet in het constant geven van cursussen. Arme mensen hoeven namelijk niet dom te zijn. Het is onderzocht (zie het complete artikel onderaan deze pagina) dat jouw IQ met 13 punten daalt op het moment dat je opeens financiële schaarste ervaart.
In het gehele artikel wordt gesproken over bandbreedte. Mensen die arm zijn, hebben gewoon minder bandbreedte. Daardoor worden ze sneller volledig in beslag genomen. Wat voor cursus je hen ook aanbied. Die bandbreedte wordt er niet beter/breder van.
Wat wel helpt is hulp. Door men van zaken te ontzien, kan men focus leggen op andere zaken. Als dit constructief gebeurd, kan dit daadwerkelijke de situatie en schaarste verbeteren. Denk daarbij bijvoorbeeld aan ondersteuning / korting op kinderopvang. Hulp bij het invullen van formulieren of slimmere medicijndoosjes die je helpen herinneren.

Opvallend
Wat ik vooral opvallend vind, is dat de mensen die het ECHT nodig hebben, het minst gebruik maken van de faciliteiten. De papierwinkel zou afschrikken voor mensen die het niet zo nodig hebben. Onjuist! Juist de mensen die het minst te besteden hebben worden er door afgeschrikt. Ze hebben eigenlijk niet de bandbreedte om het aan te vragen. Degene die het minder nodig hebben, hebben wel de bandbreedte om zulke aanvragen te doen en zullen de hulp dan ook ontvangen en ontvangen.

Vanaf de andere kant bekijken
Heeft iemand dus net een flatscreen TV gekocht, maar kan daardoor zijn of haar kind niet meer eten, zou je zeggen dat het een zeer domme beslissing was. Maar, is dat wel zo? Volgens professor Shafir is het te verklaren. Als je opeens een grote smak geld hebt, dan is het een kwestie van tijd voordat een familielid of kennis daar wat van nodig heeft. Doordat je het uitgeeft, kunnen anderen het niet meer van je afnemen en is dit de beste manier van sparen. Voor wie in armoede leeft is dit misschien wel een minder domme beslissing dan het lijkt.

Denk dus vooral in bandbreedte. Ik ben het al vaker tegen gekomen bij bijvoorbeeld de stichting schuldhulpmaatje. Hulp bij het ordenen en invullen van formulieren. Bepaalde zaken aanvragen en daarmee meer bandbreedte creëren. Eigenlijk een hele goede oplossing dus!

Deze blog is gebaseerd op een artikel van de correspondent. Wil je hem helemaal lezen? Klik dan hier! Zeker een aanrader, want in het artikel staan nog meer onderzoeken en voorbeelden. Bijvoorbeeld hoe men heeft getest dat je echt dommer wordt als je minder geld te besteden hebt…

Deel deze blog via:

3 Comments

  1. Ik heb het artikel een aantal jaar terug al gelezen. Het is destijds een veelbesproken onderwerp geweest, maar het geeft wel goed aan waar het in de essentie om draait. Ik was voorheen ook vrijwilliger bij schuldhulpmaatje en herkende er veel in.

  2. Ik las ooit een boek over dit fenomeen. Wat ik me herinner heb je zoveel stress als je arm bent dat je daardoor tunnelvisie krijgt en niet meer goed kunt nadenken. En daar komen domme beslissingen uit voort.

Geef een reactie